April 2016: Dijk

Na het lezen van het boek Dijk, kijken we allemaal argwanend naar ons pak suiker. Zit daar echt wel
een kilo in? En weten we wel zeker dat onze keukenweegschaal wel echt een kilo aangeeft? De
teloorgang van de Dienst voor het IJkwezen, zoals beschreven in het boek, maakt dat we dat niet
meer zeker weten. Daarbij is nogal ontluisterend dat ook de meter 0,22 millimeter korter is dan
eigenlijk zou moeten.

Maar goed, hier gaat Dijk, met zijn prachtig geschreven zinnen, in essentie niet over. Karl Dijk, die zo standvastig en rechtlijnig vasthoudt aan principes, is zelf niet te meten. Door wat iemand anders overhem vertelt, vorm je je een beeld van hem. Hij blijft een mysterie. Dit maakt het boek fascinerend.

Prachtige, treffende beschrijvingen van het Noord-Hollandse landschap en de nostalgie die het
oproept, maken dit boek tot een enorm succes. Door het enigszins onderkoelde vertellen, is de
impact enorm. De vormgeving van het boek past ook goed bij de inhoud. De mooie, zakelijke letter
en de puntsgewijze indeling van de paragrafen zijn goed gekozen, evenals het fraaie omslag.

Iedereen was lovend, maar dat maakte niet dat we er geen levendig gesprek over voerden. In
tegendeel. Er is veel te zeggen over dit wondermooie boek van H.M. van den Brink, die ons – net als
met ‘Over het water’ – meevoert naar de tijden van weleer.

Februari 2016: Judas

Vooraf was niet iedereen even enthousiast over de keuze voor Judas. Een essayistisch werk over de Israelkwestie: dat klonk vooral zwaar en moeilijk. Maar achteraf voelden we ons een beetje op het verkeerde been gezet: al komen er theoretisch getinte stukken voor in het boek, essayistisch vonden we het niet.

Goed geschreven, dat vonden we het boek vooral. Oz is een ervaren rasverteller die de prachtigste poetische zinnen aan elkaar rijgt. En nergens de grote lijn uit het oog verliest. Het thema verraad komt in elke verhaallijn terug: in de relatie tussen het hoofdpersonage en zijn vriendin, tussen Abarbanel en de zionisten, tussen Jezus en Judas. De bijbelse verwijzingen zijn volgens Marianne subtiel gebracht en een feest om te lezen, al kunnen ze je wel het gevoel geven dat je de boot mist als je de bijbelverhalen niet goed kent.

Maar het boek overstijgt de religieuze thematiek. Het draait vooral om macht, wat het is en wat het met mensen doet. En dat maakt dit boek een tijdloos werk. Een boek dat we willen houden en willen herlezen.

Geen minpunten? Jawel: de coverfoto. Die smachtende vrouw heeft daar niets te zoeken. Maar daar kan Amos Oz weinig aan doen.

December 2015 - De stilte der zee

Spoileralert. Daar kwam het gesprek over De stilte der zee al snel op. Want in het verder indrukwekkende voorwoord wordt terloops het hele plot van het verhaal al verraden. En met een boek van nog geen 50 pagina's gebeurt er buiten het plot verder weinig om te bespreken. Het begin was intrigerend, maar daarna zakte het verhaal een beetje in.

Mooi geschreven vonden we het wel. Om het poëtisch taalgebruik zou je dit boekje prima meerdere keren kunnen lezen. Maar of we onszelf daartoe gingen zetten? Nee, waarschijnlijk niet. Daarvoor bleef er te weinig hangen wat ons intrigeerde.